En il cussegl grond ha la NGF grischuna chattà in vast sustegn. Il cussegl grond renconuscha tant il basegn fundamental da refurmar la gulivaziun da finanzas vertenta sco er per gronda part la necessitad da detretschar en moda cumplessiva las finanzas e las incumbensas tranter il chantun e las vischnancas. Er il parlament giuditgescha la NGF grischuna sco premissa indispensabla per dumagnar en moda adequata las sfidas dal futur e per cuntanscher las finamiras surordinadas da la politica da stadi. El vul en emprima lingia rinforzar las vischnancas ed il chantun, simplifitgar ils process da decisiun, eliminar duplicitads e laschar ademplir las incumbensas tras il plaun il pli adattà.

En las sessiuns d'avrigl e da zercladur 2009 ha il cussegl grond tractà la NGF grischuna en moda intensiva durant plirs dis. El l'ha deliberada en la votaziun finala dals 15 da zercladur 2009 a Puschlav, e quai cun 88 cunter 22 vuschs. Las tractativas èn vegnidas manadas da la cumissiun per politica da stadi e strategia (CPSS) sut il presidi dal deputà dr. Jon Domenic Parolini, president communal da Scuol.

Cumissiuns
Tranter mez favrer ed il zercladur 2009 è la CPSS sa scuntrada a totalmain sis sesidas ed ha formulà differentas propostas da correctura. En quest connex èn er vegnidas resguardads ils giudicaments e las propostas da midada da las tschintg cumissiuns dal cussegl grond ch'èn pertutgadas tematicamain da la NGF grischuna:

• cumissiun per furmaziun e cultura (CFC)
• cumissiun per sanadad e fatgs socials (CSF)
• cumissiun per economia e taxas (CET)
• cumissiun per ambient, traffic ed energia (CATE)
• cumissiun da gestiun (CdG)

Questas cumissiuns han examinà da radent il project, cunzunt en vista a lur champs d'incumbensa, ed han alura suttamess lur propostas da correctura a la CPSS.
 
Adattaziuns en cumparegliaziun cun la missiva da la regenza
Resguardond las propostas da la CPSS ha il cussegl grond fatg correcturas vi da la missiva da la regenza ed ha uschia eliminà ils ultims puncts debels dal project. El ha er tegnì quint per gronda part dals giavischs centrals da las gruppas d'interess e da las organisaziuns spezialisadas pertutgadas, sco l'associaziun da las scolas da chant e da musica, la federaziun da la magistraglia dal Grischun (MGR), l'uniun grischuna dals cussegls da scola, l'Avenir social dal Grischun u la federaziun spezialisada per la tgira d'uffants dal Grischun. El ha mantegnì en moda consequenta ina vista cumplessiva, sco quai ch'ella è previsa en la concepziun da la NGF grischuna. Perquai n'ha el betg pudì resguardar pretensiuns e giavischs memia particulars.

En spezial ha el midà ils suandants puncts:

• En l'artitgel 1 da la lescha generala davart la NGF grischuna vegni menziunà explicitamain che la scolina e che la scola populara sco er ch'ils secturs da la sanadad e dals fatgs socials restian vinavant incumbensas communablas da las vischnancas e dal chantun.
• En il sectur social fixescha il chantun ils princips da l'agid social. L'uffizi chantunal dal servetsch social stat ultra da quai a disposiziun als servetschs socials regiunals cun vusch consultativa en cas da dumondas che pertutgan il sectur social en general. Las vischnancas èn obligadas d'ademplir tut las incumbensas da l'agid social persunal durant l'entir onn, e quai cun agid da persunal spezialisà ch'è scolà correspundentamain.
• En la tgira d'uffants cumplementara a la famiglia vegn il chantun a cussegliar ed a sustegnair er vinavant las vischnancas. Il chantun duai er restar responsabel per determinar la moda da calcular ils custs normads. La participaziun da la vischnanca da domicil da l'uffant tgirà duai plinavant importar almain 50 pertschient durant ils emprims trais onns da gestiun da las purschidras u dals purschiders e pli tard alura almain 40 pertschient. Uschia vegn garantì a lunga vista il nivel da prestaziuns actual. Sche la vischnanca, nua che la canorta sa chatta, sa participescha plinavant cun ina procentuala pli auta als custs normads, vala quella er per la vischnanca da domicil dals uffants tgirads.
• Il chantun paja vinavant contribuziuns al perfecziunament intensiv da las persunas d'instrucziun.
• Er per manar scolas bilinguas e classas bilinguas sco er per activitads en connex cun il barat linguistic da las scolas popularas paja il chantun vinavant contribuziuns.
• Il chantun subvenziunescha er vinavant las scolas da chant e da musica dal Grischun sco er las acquisiziuns da medias per bibliotecas.
• Resguardond in'expertisa giuridica ch'è vegnida incaricada da la CPSS, ha il cussegl grond adattà la lescha davart las scolas medias uschia, ch'il gimnasi inferiur appartegna a l'instrucziun fundamentala e ch'ils geniturs na ston betg pajar ils daners da scola al gimnasi inferiur.

 
Consequenzas finanzialas
Tras ils conclus dal cussegl grond sa midan er las consequenzas finanzialas da la NGF grischuna per il chantun e per las vischnancas. Da nov distgargia il chantun las vischnancas mintga onn per var 13 milliuns francs. Quai èn var 2.5 milliuns francs dapli che quai che la regenza aveva previs en sia missiva.
 
documents da votaziun