Navigaziun principala

Cuntegn da la pagina

Dumonda Casty concernent la situaziun d'umans attempads cun in impediment spiertal

sessiun: 17.06.2005
Meglras che las premissas socialas e medicinalas èn, e pli veglias che las persunas er quellas cun in impediment spiertal èn vegnidas ils ultims decennis. Tals umans na tutgan sco umans attempads ni en ina chasa da persunas attempadas normala ni en ina clinica psichiatrica. Umans cun impediments cuntanschan adina pli savens il cunfin dal pensiunament. Las plazzas en chasas da dimora ch'èn normalmain integradas en in lieu d'occupaziun vegnan occupadas adina pli savens da persunas assistidas pensiunadas.

Las organisaziuns da persunas impedidas èn obligadas da tschertgar autras furmas d'abitar per persunas assistidas pensiunadas.

Nus supplitgain la regenza da respunder las suandantas dumondas:

1. Tge mesiras ha la regenza l'intenziun da prender en consideraziun areguard quest svilup?

2. Prevesa la regenza da stgaffir gruppas d'abitar per senioras e per seniors ch'èn integradas en las instituziuns existentas?

3. Èn planisadas chasas da persunas attempadas en lieus centrals per persunas assistidas pensiunadas cun in impediment spiertal?

Cuira, ils 17 da zercladur 2005

Name: Casty, Augustin, Bachmann, Bär, Barandun, Baselgia-Brunner, Berther (Mustér), Bleiker, Brüesch, Bucher, Butzerin, Caviezel-Sutter (Tusaun), Christ, Christoffel-Casty, Conrad, Demarmels, Dermont, Dudli, Fallet, Federspiel, Fleischhauer, Frigg, Giovannini, Hess, Hübscher, Jaag, Jäger, Joos-Buchli, Kleis-Kümin, Koch, Lemm, Mani-Heldstab, Märchy-Michel, Meyer-Grass (Claustra), Möhr, Montalta, Nigg, Parolini, Parpan, Pedrini, Peyer, Pfiffner, Portner, Quinter, Righetti, Rizzi, Robustelli, Schütz, Stiffler, Stoffel, Thomann, Tomaschett, Tremp, Trepp, Wettstein, Campell, Caviezel (Cuira), Gartmann, Gunzinger, Jecklin-Jegen, Kunz

Session: 17.06.2005
Vorstoss: rg Anfrage


Resposta da la regenza

L'aspectativa da vita generala d'umans cun in impediment spiertal è s'augmentada cuntinuadamain ils ultims decennis. Umans cun in impediment spiertal cuntanschan ozendi bler pli savens la vegliadetgna da la AVS che pli baud. Correspundentamain s'augmenta er il dumber d'umans cun in impediment spiertal che daventan dependents da tgira. Cun questa situaziun èn adina pli savens confruntadas instituziuns per l'assistenza da persunas creschidas cun in impediment en tut la Svizra.

La dumonda en tge instituziuns che umans cun in impediment spiertal che basegnan tgira duain vegnir assistids n'è fin uss betg vegnida discutada pli detagliadamain ni dals purschiders, ni da las federaziuns spezialisadas, ni da la politica. Correspundentamain n'ha er la regenza actualmain anc nagina tenuta definitiva tar questa dumonda. Per respunder questa dumonda duess tenor ses avis dentant esser decisiv che umans cun in impediment duain avair il medem dretg sco tut las autras persunas da viver uschè ditg sco pussaivel en ils conturns usitads ed en lur ambient da viver famigliar.

La premissa per che contribuziuns vegnian pajadas dals assicuraders da malsauns per prestaziuns da tgira fatgas d'instituziuns per persunas impedidas tar persunas cun in impediment spiertal che basegnan tgira è l'admissiun da l'instituziun correspundenta sin la glista da las chasas da tgira. L'admissiun d'instituziuns per persunas impedidas sin la glista da las chasas da tgira succeda per motivs pratics en enclegientscha cun ils assicuraders da malsauns.

Respostas a las dumondas

1. Il departament da giustia, polizia e sanitad prevesa d'installar ina gruppa da lavur per s'occupar pli detagliadamain da la tematica. En quest connex ston er vegnir examinadas las consequenzas menziunadas en la dumonda sin la planisaziun dal basegn d'instituziuns per persunas impedidas, sche umans cun in impediment che basegnan tgira restan en la chasa da dimora.

2. Ina soluziun pussaivla è da stgaffir gruppas d'abitar per senioras e per seniors, per che persunas cun in impediment spiertal possian viver vinavant en lur conturns usitads ed en lur ambient da viver famigliar.

3. Da vart dal chantun n'èn betg planisadas chasas da persunas attempadas e chasas da tgira centralas per persunas cun in impediment spiertal che basegnan tgira e ch'èn en la vegliadetgna da la AVS. Er persunas cun in impediment spiertal che basegnan tgira duain avair la pussaivladad da pudair restar en la vegliadetgna uschè ditg sco pussaivel en lur conturns respectivamain en lur regiun d'enfin uss.

Datum: 14 da settember 2005