Cun l'ultim di da la chatscha speziala è ida a fin ils 20 da december 2025 la chatscha da selvaschina d'ungla. Tut en tut èn vegnids sajettads 4630 tschiervs, 2776 chavriels, 2894 chamutschs e 78 portgs selvadis. Cun quest resultat prestan las chatschadras ed ils chatschaders ina contribuziun impurtanta a favur d'in guaud da protecziun saun.
Suenter che la preda da chatscha auta è stada mesauna l'atun, è il plan da la chatscha speziala da tschiervs cun 1711 animals stà il 2025 pli bass che l'onn avant (1955). Cun 281 chavriels è il plan da la chatscha speziala percunter stà marcantamain pli aut ch'il 2024 (148 animals). La chatscha da selvaschina d'ungla è ida a fin ils 20 da december 2025 cun l'ultim di da la chatscha speziala.
Preda da chatscha speziala mesauna
La chatscha speziala 2025 ha cumenzà en bleras regiuns dal chantun durant la segunda mesadad da november cun bunas cundiziuns. L'aura chauda dal december e la mancanza da precipitaziuns remartgablas ha però lura retardà l'arrivada dals tschiervs en ils quartiers d'enviern. Fin l'ultim di da chatscha èn els stads sparpagliads lunsch enturn, per part fin sur il cunfin dal guaud. Consequentamain èn las cundiziuns da chatscha stadas difficilas. Tuttina han las chatschadras ed ils chatschaders sajettà 1049 tschiervs, quai che correspunda ad ina preda da chatscha speziala mesauna. Ina gronda preda è vegnida cuntanschida cun 203 animals tar ils chavriels. Plinavant han ins sajettà en la Mesolcina 6 portgs selvadis ed en ils territoris problematics areguard il guaud e la selvaschina da la Val dal Rain da Cuira 3 chamutschs.
Bun resultat total da las chatschas 2025
«Cun in resultat total da 4630 tschiervs e 2776 chavriels è il plan da prelevaziun chantunal vegnì ademplì per passa 95 pertschient tar ils tschiervs e tar ils chavriels cumplettamain», concluda Lukas Walser, manader da la partiziun Selvaschina e chatscha tar l'Uffizi da chatscha e pestga. Cun 2165 animals feminins saja il plan qualitativ vegnì ademplì per bun 82 pertschient tar ils tschiervs (onn avant 80,4 %). Cun stgars 34 pertschient è la prelevaziun chantunala da la populaziun da tschiervs da la primavaira (13 585 tschiervs) fitg auta e cumparegliabla cun ils onns avant. «Sch'ils svilups da las populaziuns, ch'èn vegnids prendids en mira cun la chatscha 2025, han pudì vegnir persequitads vinavant sin plaun regiunal, vegnan las dumbraziuns da las populaziuns a mussar la proxima primavaira», di Lukas Walser.
La regulaziun da las populaziuns da selvaschina d'ungla è e resta pretensiusa
Dapi il 2020 è la populaziun da tschiervs chantunala sa diminuida per pli che 2700 tschiervs (17 %). La populaziun pli pitschna, il squitsch da chatscha aut durant plirs onns e la preschientscha creschenta dals animals da rapina gronds procuran, che la chatscha daventa en blers lieus pli difficila. Per pudair cuntanscher e mantegnair a lunga vista las populaziuns regiunalas ch'ins ha en mira e ch'èn definidas tras la strategia da la Regenza «Spazi da viver guaud-selvaschina 2021», è l'engaschi da las chatschadras e dals chatschaders vinavant impurtant. «Per che la situaziun da regiuvinaziun dal guaud sa megliereschia durablamain, èsi impurtant che tut las gruppas d'interess – ultra da las chatschadras e dals chatschaders – prestan ina contribuziun per realisar la strategia da la Regenza ‹Spazi da viver guaud-selvaschina 2021›», di Lukas Walser.
Infurmaziuns:
- Lukas Walser, manader da la partiziun Selvaschina e chatscha, Uffizi da chatscha e pestga, tel. +41 81 257 38 92 (cuntanschibel da las 10.30 fin las 11.30), e‑mail Lukas.Walser@ajf.gr.ch
- Urban Maissen, selvicultur chantunal, Uffizi da guaud e privels da la natira, e‑mail Urban.Maissen@awn.gr.ch
Responsabladad: Uffizi da chatscha e pestga