Il fanadur 2026 ha il chantun Grischun inoltrà a l'Uffizi federal d'ambient (UFAM) emprimas dumondas per regular proactivamain la populaziun da lufs. Per il 1. da settember 2026 ha la Confederaziun approvà tut las dumondas. Il chantun cuntinuescha cun la pratica che vegn realisada dapi l'onn 2023. Tut tenor il svilup da la situaziun dals donns e dals trieps vegnan examinadas ulteriuras mesiras da regulaziun.
La realisaziun consequenta da la protecziun da muntaneras e la regulaziun proactiva dals lufs, che vegn pratitgada dapi l'onn 2023, gidan cuminaivlamain a limitar ils conflicts tranter la tegnida d'animals da niz ed ils lufs. Er en la proxima perioda da regulaziun proactiva (1. da settember 2026 fin 31 da schaner 2027) vegn il chantun perquai ad applitgar la pratica actuala che prevesa da regular proactivamain la populaziun da lufs. La regulaziun proactiva permetta da prelevar – sut tschertas premissas – preventivamain lufs giuvens en trieps che han cumprovadamain survegnì pitschens, avant ch'i dat donns considerabels.
«Ils 26 d'avust ha il UFAM approvà las dumondas dal chantun Grischun da regular proactivamain 12 trieps da lufs», di Adrian Arquint, co-manader da l'Uffizi da chatscha e pestga. Quatter ulteriurs trieps dastgan medemamain vegnir regulads, sch'ins po cumprovar ch'els han survegnì pitschens quest onn. En tut ils trieps che han cumprovadamain survegnì pitschens, dastgan damai vegnir sajettads maximalmain dus terzs dals lufs giuvens confermads. Ultra da quai ha il chantun dumandà da pudair prelevar l'entir triep da lufs da Calderas en il Grischun Central. Quai, suenter ch'il triep ha stgarpà repetidamain animals da niz da muntaneras ch'eran protegidas confurm a las prescripziuns ed uschia ademplì ils criteris per in uschenumnà «cumportament nungiavischà». Tut tenor il svilup da la situaziun dals donns e dals trieps vegnan examinadas ulteriuras mesiras da regulaziun, analogamain als onns precedents.
Regulaziun dals lufs cun participaziun da las chatschadras e dals chatschaders
Sco gia ils onns avant vegnan las chatschadras ed ils chatschaders grischuns integrads er quest onn en la regulaziun dals lufs durant la chatscha auta e la chatscha speziala. Las prescripziuns concretas pertutgant ils territoris da regulaziun, ils andaments e las cundiziuns generalas giuridicas vegnan publitgadas ils proxims dis sin la pagina d'internet da l'Uffizi da chatscha e pestga. Chatschadras e chatschaders autorisads vegnan ultra da quai infurmads directamain per SMS.
La situaziun dals donns e dals trieps resta dinamica
Actualmain èsi memia baud per far indicaziuns davart il svilup da l'entir onn, perquai che la stagiun d'alp n'è anc betg terminada e perquai ch'i mancan anc enconuschientschas impurtantas davart la situaziun da la populaziun da lufs. L'Uffizi da chatscha e pestga vegn ad analisar ed a publitgar las cifras correspundentas la fin da schaner 2027, suenter la perioda da regulaziun. «Las mesiras previsas han la finamira d'ir enturn cun il luf cun responsabladad, quai cun tegnair quint tant da la protecziun dals animals da niz sco er da las pretensiuns da la protecziun da las spezias», accentuescha Arquint.
Dapli infurmaziuns:
«Monitoring dal management dal luf – fanadur 2026»
Infurmaziuns:
Dr. Adrian Arquint, co-manader da l'Uffizi da chatscha e pestga, tel. +41 81 257 38 91 (cuntanschibel da las 10.00 fin las 11.00), e‑mail Adrian.Arquint@ajf.gr.ch
Responsabladad: Uffizi da chatscha e pestga