Navigation

Inhaltsbereich

  • Erste Mitteilung
  • Neuen Beitrag einfügen

L'Archiv dal stadi dal Grischun sa legra da preschentar la publicaziun la pli nova en sia retscha «Funtaunas e perscrutaziuns davart l'istorgia dal Grischun» (FIG). Sut il titel «Der Lindauer oder Mailänder Bote» cumpara ina preschentaziun detagliada dal servetsch da currier renumà da ses temp tranter la Germania dal Sid e l'Italia dal Nord, che tracta l'istorgia da communicaziun, da commerzi, da traffic e da dretg.

Co èn pli baud, avant il temp da la viafier e dal telegraf, brevs, daners e rauba fina arrivads sur las Alps? Il currier da Lindau u da Milaun – che ha survegnì ses num da ses dus lieus da partenza e da destinaziun – è stà durant bunamain 400 onns in'arteria vitala tranter las regiuns alpinas dal nord e dal sid. Quest cudesch suonda ses fastizs davent dal «concessiunament» l'onn 1436 fin al cumenzament dal 19avel tschientaner. El mussa, co ch'il spiert d'interprendider ed il senn commerzial, las concessiuns da dretg ed il princip da responsabladad han stgaffì ina rait da communicaziun en l'entira Europa – d'in temp, cura che las novitads viagiavan anc cun chavals.

Ina instituziun senza concurrenza
Sut la gestiun da commerziants ha il servetsch da curriers adina mantegnì sia independenza ordaifer ils sistems da posta statals. La via dal currier gieva sur il Pass dal Spleia, ina da las pli directas rutas da transit tras las Alps. Qua, en la Republica da las Trais Lias, n'era la «Reichspost dals Thurn und Taxis» betg admessa – quai ch'è stà in grond avantatg per il currier da Lindau / Milaun. Ina concurrenza tranter il currier ed ils ports grischuns (associaziuns da transport) na devi betg. Ils berniers dals ports ed il currier da Lindau / Milaun transportavan numnadamain differenta rauba. Entant ch'ils berniers procuravan per il transport da rauba da massa (cunzunt glin e vin), vegnivan surdadas al currier da Lindau spediziuns da rauba fina (p.ex. vali, fils da saida, tschigulatta ed autras dultscharias, rauba d'argient). Plinavant pudev'ins er viagiar sco passagier cun il currier da Lindau.

L'autura
Rose Bilfinger, advocata da Constanza, s'occupa dapi blers onns da l'istorgia dal dretg dal commerzi en il territori dal Lai da Constanza e da las Alps. Sia dissertaziun a l'Universitad da Constanza, la basa da quest cudesch, sa fundescha sin studis intensivs d'archivs e sin l'analisa da funtaunas betg publitgadas, che n'èn per part anc mai vegnidas elavuradas.

Vernissascha
Glindesdi, ils 23 da november 2026, a las 18.30, Archiv dal stadi dal Grischun, Cuira
S'annunziar fin ils 16 da november 2026 sut karin.reich@sag.gr.ch
Suenter la preschentaziun dal cudesch vegni envidà ad in aperitiv.

Fotografias agiuntadas:

  1. La via dal currier da Lindau / Milaun. Dissegn colurà da l'autura.
  2. 2. Brev da martganzia (document da furniziun cun indicaziun da la taxa da martganzia ch'è da pajar dal retschavider) dals 9 da matg 1747, emessa a Milaun, che porta il num dal currier da Milaun, martganzia: tschigulatta. StAGR A Sp III/9 a 2 A–Z, stgatla «Frachtbriefe und Gesundheitsscheine Ausland»,
  3. Johann Wolfgang von Goethe: Viamala cun punt da Wildener, dissegnada ils 31-05-1788. Klassik Stiftung, Weimar, GGz0439, ID210809. – Goethe è viagià quella giada cun il currier da Lindau da Milaun al Lai da Constanza.
  4. Johann Jakob Meyer: «Wirthshaus dicht unter der Höhe des Splügen Passes» (Montespluga). Aquatinta colurada, 1826. Alfred und Margaretha Bolleter Stiftung Meilen. – Preschentaziun d'in ciclus grafic ch'è deditgà a la nova via commerziala (via da charrar nuninterrutta) sur il Spleia ed il San Bernardino. Il 1826 è er stà l'onn ch'il currier da Lindau ha terminà ses servetsch.

Agiunta:

Flyer da la vernissascha dal cudesch

Auskunftspersonen:


Responsabladad: Archiv dal stadi dal Grischun / Uffizi da cultura

Neuer Artikel