L'Uffizi da construcziun bassa dal Grischun optimescha la gestiun dal traffic sin la A13 per ils firads da primavaira e per las vacanzas da stad 2026. Da nov vegnan mess en funcziun quatter ulteriurs indrizs d'amplas fixs. Ultra da quai vegn il dispositiv temporar extendì en direcziun nord fin al cunfin chantunal.

Las evaluaziuns dals firads da primavaira dals onns passads mussan, che l'infrastructura da la via naziunala è adina puspè arrivada al cunfin da sia capacitad durant quels dis pervia dal grond volumen da traffic, cun la consequenza ch'igl ha dà colonnas e traffic da guntgida sin las vias chantunalas e communalas. Igl è er sa mussà, che la cumpart dal pur traffic da transit ha importà main che 40 pertschient. Passa 60 pertschient dals vehichels èn restads en il chantun u han bandunà il Grischun sur in'autra ruta (guardar er la communicaziun a las medias dals 10 da zercladur 2025). Sin fundament da questas enconuschientschas ha l'Uffizi da construcziun bassa (UCB) sviluppà vinavant il dispositiv da traffic actual en stretga collavuraziun cun l'Uffizi federal da vias (UVIAS).

Quatter novs indrizs d'amplas parzialmain automatisads
En il rom d'ina emprova da pilot è vegnì installà il favrer 2025 a Zizers in indriz d'amplas parzialmain automatisà. Cunquai che quest sistem è sa cumprovà, installescha il UCB quatter ulteriurs indrizs:

• 2 indrizs a Giuvaulta
  
• 1 indriz a Domat
  
• 1 indriz a Panaduz
  

Quests indrizs cumpletteschan las mesiras da regulaziun existentas sin la A13 e permettan da dosar il traffic pli baud ed en moda pli differenziada. Ils singuls indrizs èn actualmain en construcziun e previsiblamain pronts a partir da Pasca 2026.

Extendì il dispositiv fin al cunfin chantunal
Il dispositiv temporar è vegnì extendì en direcziun nord fin al cunfin chantunal. Cun ils posts da dosadi supplementars sin il St. Luzisteig, a Mastrils ed a Fläsch, che vegnan regulads a maun, po il UCB reagir en cas da basegn anc pli baud sin situaziuns da traffic criticas e stabilisar la circulaziun dal traffic gia avant in'eventuala surchargia. Quest dispositiv extendì vegn applitgà tut tenor la situaziun. La situaziun da traffic vegn survegliada cuntinuadamain e las mesiras vegnan adattadas en cas da basegn en moda flexibla.

Finamiras da las mesiras da dosadi
Las mesiras realisadas dal UCB han en spezial las suandantas finamiras:

• minimar il traffic da guntgida en las zonas d'abitadi
• stabilisar la circulaziun dal traffic sin la via naziunala
  
• garantir la circulaziun da las organisaziuns a glisch blaua e dal traffic public
  
• proteger la populaziun locala cunter immissiuns supplementaras
  

Ensemen cun quest dispositiv da traffic realisescha il UVIAS ulteriuras mesiras da gestiun dal traffic sin la A13 tranter Tusaun e Sargans. In sistem d'armonisaziun da la sveltezza e d'avertiment en cas da privels sco er in indriz per utilisar temporarmain il vial da panna megliereschan la circulaziun en cas da bler traffic ed augmentan la segirezza (guardar communicaziun a las medias dal UVIAS dals 20 da favrer 2026).

Il cumportament da las participantas e dals participants dal traffic ha grondas consequenzas
Las fins d'emna enturn Pasca, Ascensiun e Tschuncaisma ston ins far quint cun dapli traffic cunzunt durant ils temps da viadi principals. Il UCB cusseglia a tut las participantas ed ils participants dal traffic da viagiar sche pussaivel ordaifer las uras da grond traffic u insumma d'evitar quels dis. En general recumonda il UCB da duvrar il traffic public, particularmain la viafier.

Agiuntas:

Chartas 1 fin 3: Lieus dals singuls dosadis che vegnan prendids en funcziun en moda flexibla tut tenor il volumen da traffic.

Cunfin chantunal-Landquart

Landquart-Domat

Domat-Giuvaulta

InfurmaziunsInfurmaziuns:

• Andreas Pöhl, manader dal Gestiun dal traffic, Uffizi da construcziun bassa, tel. +41 81 257 37 62 (cuntanschibel da las 10.00 fin las 12.00), e‑mail Andreas.Poehl@tba.gr.ch
• Reto Knuchel, inschigner chantunal, Uffizi da construcziun bassa, tel. +41 81 257 37 01 (cuntanschibel da las 10.30 fin las 11.30), e‑mail Reto.Knuchel@tba.gr.ch

Responsabladad: Uffizi da construcziun bassa

Pertge n'èsi betg pussaivel da restrenscher il passadi sin persunas indigenas?

Da restrenscher il traffic sin las vias chantunalas e communalas mo sin persunas indigenas, n'è actualmain – per motivs giuridics e pratics – strusch realisabel. Bleras da las vias pertutgadas èn suttamessas a l'Ordinaziun federala davart las vias da transit e ston perquai da princip restar avertas per il transit general. Ina moziun correspundenta cun la finamira da stgaffir las basas legalas per meglierar la gestiun dal traffic sin las axas nord-sid, è vegnida tractada, però refusada l'onn 2025 en il parlament.

Independentamain da quai ha l'Uffizi da construcziun bassa realisà pliras giadas l'onn 2022 talas «triaschas» en singuls lieus en il rom d'ina emprova da pilot, quai en collavuraziun cun la Polizia chantunala dal Grischun e cun il UVIAS. L'experientscha ha dentant mussà cleramain, ch'ina limitaziun a «persunas indigenas» chaschuna problems d'execuziun considerabels: Da cunfinar cleramain, tgi che appartegna a la populaziun locala, n'è strusch pussaivel (p.ex. dimorantas e dimorants durant l'emna, visitadras e visitaders, giasts da la gastronomia u d'occurrenzas culturalas, vehichels da locaziun e da reserva e.u.v.). In tractament giuridicamain egual senza discriminaziun na po betg vegnir garantì. Plinavant chaschunan las discussiuns en ils lieus da controlla colonnas supplementaras, cun la consequenza ch'i dat novs problems da traffic.