Pass 1 – Mia valitaziun
Nudai l'emprim infurmaziuns, observaziuns e percepziuns en il schurnal (paginas 4 fin 7). Cumparegliai alura facturs da ristga e da protecziun (pagina 8) e formulai finamiras da midadas (pagina 9).
Valitai sin quai en moda independenta la situaziun da partenza. Faschai per quest intent in'analisa da las ristgas e da la segirezza (pagina 10). As basai per quai sin Vossas registraziuns en il schurnal.
Faschai la valitaziun, avant che Vus manais discurs cun uffants, giuvenils, geniturs u autras persunas spezialisadas per survegnir ulteriuras invistas. Resguardai en il mintgadi però vinavant la pussaivladad da tematisar durant ils discurs spontanamain observaziuns e dumondas impurtantas. Igl è impurtant d'avair ina buna ballantscha tranter ina preparaziun conscienziusa ed in agir tenor la situaziun.
Valitaziun
Tut tenor quant gronda che Vus valitais la ristga d'ina periclitaziun dal bainstar d'in uffant u giuvenil e quant segira u segir che Vus essas en Vossa valitaziun, vegn Vossa valitaziun attribuida ad ina da las quatter categorias da colurs verd, mellen, oransch u cotschen.
Verd: Sche la ristga d'ina periclitaziun è fitg pitschna fin pitschna e la valitaziun latiers è segira fin fitg segira, partis Vus dal fatg, ch'in'existia nagin basegn da sustegn.
Mellen: Sche la ristga d'ina periclitaziun è fitg pitschna fin pitschna e la valitaziun è fitg masegira fin plitost segira, partis Vus dal fatg, ch`igl existia in basegn da sustegn.
Oransch: Sche la ristga d'ina periclitaziun è plitost gronda fin fitg gronda e la valitaziun latiers è fitg malsegira fin plitost segira, partis Vus dal fatg, ch'igl existia in basegn considerabel da sustegn.
Cotschen: Sche la ristga d'ina periclitaziun è plitost gronda fin fitg gronda e la valitaziun latiers è segira fin fitg segira, partis Vus dal fatg, ch'igl existia ina periclitaziun dal bainstar da l'uffant.
Ils pass tranter las categorias da colurs èn savens fluctuants èn la pratica. Situaziuns concretas n'èn savens betg cleras. Tar persunas spezialisadas e persunas da referiment po quai procurar per malsegirezzas areguard la valitaziun. Quai fa, che l'attribuziun ad ina categoria da colur è pretensiusa. En quest connex gida il barat colleghial (pagina 18) sco er la Cussegliaziun spezialisada per la protecziun d'uffants (pagina 20). En cas da dubi duess la valitaziun vegnir attribuida a la proxima categoria da colur pli auta. La categoria da colur decida davart l'ulteriur proceder.
L'attribuziun a l'ampla melna ed oranscha caracterisescha la malsegirezza areguard la valitaziun da la situaziun. Il stadi da l'ampla po anc ina giada sa midar – tut tenor il giudicament da las autras valurs ch'èn centralas per la valitaziun. Latiers tutgan:
- Cun tge urgenza che auters scleriments vegnan fatgs e cun tge attenziun ch'ils ulteriurs svilups ston vegnir observads. Respectivamain, sch'ins po responsar da spetgar e da dumandar in ulteriur sustegn. Pli giuven che l'uffant è, e pli svelt ch'i po esser necessari d'agir, quai pervia da vulnerabilitad pli gronda da l'uffant.
- Las atgnas pussaivladads professiunalas per sustegnair ils geniturs en in saun svilup da lur uffant resp. per eliminar ina periclitaziun. Las persunas spezialisadas e las persunas da referiment duain examinar conscienziusamain, sch'ellas han las cumpetenzas necessarias per manar vinavant in cas. Sche Vus essas malsegira u malsegir, surdai il cas a persunas u a posts spezialisads che han las cumpetenzas necessarias.
- La prontezza ed abilitad dals geniturs da sa midar e da cooperar en vista a purschidas da sustegn voluntaras. La categoria melna pertutga savens situaziuns, nua che geniturs sco er l'uffant u giuvenil èn pronts ed abels d'acceptar agid. En questa categoria quintan ins plitost, ch'ils geniturs vesian lur basegn da sustegn, hajan interess per ina midada e collavurian activamain. Sch'in meglierament n'ha dentant betg lieu u sche la cooperaziun va a fin, vegn la situaziun midada sin oransch. In cas oransch vala sco cumplex ed urgent. Savens n`èsi pli difficil da collavurar cun ils geniturs. La fasa oranscha na dastga betg durar ditg. Sch'i na vegn betg chattà ina soluziun, betg cuntanschì ina cooperaziun u sch'il cas resta per in temp pli lung sin oransch, attribuis Vus el a la categoria cotschna.
Resguardai tar la valitaziun er adina
- ch'i sa tracta d'ina impressiun mumentana,
- ch'i mancan infurmaziuns sco er
- che Vus fetschias la differenza tranter observaziuns e supposiziuns.
Pussaivladads d'intervenziun verd
In basegn da sustegn n'è betg inditgà
Sche Vus valitais la ristga d'ina periclitaziun sco pitschna fin fitg pitschna e sche Vus essas segir(a) fin fitg segir(a) en la valitaziun, partis Vus dal fatg, ch'i n'existia nagin basegn da sustegn.
Tuttina èsi recumandà da discutar la situaziun en il team, per pudair sclerir eventualas malsegirezzas u valitar irritaziuns. Decidai en il team, sche e cura ch'i pudess esser necessari da far ina nova valitaziun. En cas da basegn e sch'i para raschunaivel, pudais Vus metter a disposiziun als geniturs infurmaziuns davart purschidas da sustegn.
Proxims pass: Documentar las mesiras d'intervenziun (schurnal, pagina 14) e barat colleghial (manual, pagina 18).
Pussaivladads d'intervenziun mellen
In basegn da sustegn è inditgà
Sche Vus valitais la ristga d'ina periclitaziun sco fitg pitschna fin pitschna, ma sche Vus essas fitg malsegir(a) fin plitost segir(a) en la valitaziun, partis Vus dal fatg, ch'igl existia in basegn da sustegn.
Er qua vai per survegnir ulteriuras infurmaziuns davart la situaziun dals uffants u giuvenils, per uschia precisar Vossa valitaziun cun indicaziuns relevantas. L'urgenza d'agir stat qua pli pauc en il center. Examinai er en la categoria da colur melna sco emprim Vossa atgna valitaziun en il barat colleghial, avant che Vus contactais ils geniturs.
Proxims pass: Documentar las mesiras d'intervenziun (schurnal, pagina 14) e barat colleghial (manual, pagina 18).
Pussaivladads d'intervenziun oransch
Il basegn da sustegn è considerabel
Sche Vus valitais la ristga d'ina periclitaziun sco plitost gronda fin fitg gronda, ma sche Vus essas fitg malsegir(a) fin plitost segir(a) en la valitaziun, partis Vus dal fatg, ch'igl existia in basegn da sustegn considerabel
In cas na duess betg restar per pli ditg en il sectur oransch. Sajas attent e pruvai tenor pussaivladad da survegnir bainbaud ulteriuras infurmaziuns u observaziuns davart la situaziun dals uffants u giuvenils. D'ina vart per precisar la valitaziun e per survegnir dapli segirezza, da l'autra vart per eventualmain pudair attribuir la situaziun ad in'autra categoria da colur.
In barat cun autras persunas spezialisadas ch'èn gia involvidas en il process da sustegn e che han regularmain contact cun ils uffants u giuvenils, po esser in agid en questa situaziun: p.ex. persunas d'instrucziun, psicologa u psicolog (da scola), lavur sociala da giuventetgna u da scola, psichiatria d'uffants e da giuvenils.
Procurai tar in cas dal sectur oransch, ch'il barat colleghial vegnia instradà svelt. Resguardai en quest connex las obligaziuns da discreziun (manual, pagina 8) e cumplettai il schurnal (pagina 11) cun las infurmaziuns da quest barat.
Igl è recumandà da realisar sco emprim il barat colleghial, avant il discurs cun ils geniturs. Il barat colleghial po gidar a confermar ulteriuramain Vossa valitaziun.
Proxims pass: Documentar las mesiras d'intervenziun (schurnal, pagina 14) e barat colleghial (manual, pagina 18).
Pussaivladads d'intervenziun cotschen
In basegn da sustegn è urgent
Sche Vus valitais la ristga d'ina periclitaziun sco plitost gronda fin fitg gronda e sche Vus essas segir(a) fin fitg segir(a) en la valitaziun, partis Vus dal fatg, ch'igl existia ina periclitaziun dal bainstar da l'uffant.
Sche uffants u giuvenils èn periclitads acutamain u èn en privel da vita, sto immediatamain vegnir infurmada ina organisaziun d'urgenza (manual, pagina 22). In'annunzia ad in'organisaziun d'urgenza (polizia, sanitad) u a la APUC è obligatorica, sche Vus na pudais betg eliminar sezza u sez la periclitaziun en il rom da Vossa activitad professiunala.
Sche Vus stuais instradar mesiras immediatas u da protecziun sur in'organisaziun d'urgenza, stuais Vus infurmar Vossa persuna superiura. Sche quai n'è betg pussaivel, pudais Vus tuttina instradar las mesiras immediatas resp. da protecziun ed infurmar posteriuramain la persuna superiura.
Sch'igl è necessari da far immediatamain in'annunzia a la APUC, stuais Vus medemamain infurmar Vossa persuna superiura. Scleri cuminaivlamain, tgi che scriva l'annunzia da periclitaziun, tgi che suttascriva e sche resp. co ch'ils uffants u giuvenils e/u ils geniturs duain vegnir infurmads. Annunzia da periclitaziun a la APUC
Proxims pass: Documentar las mesiras d'intervenziun (schurnal, pagina 14) e barat colleghial (manual, pagina 18).